Płynna inwigilacja. Rozmowy

Rozmowy Davida Lyona z Zygmuntem Baumanem to dialog dwóch znakomitych socjologów
i jednocześnie przyjaciół, których w zasadniczych kwestiach
łączy wspólnota poglądów i diagnoz. Lyon z rozmysłem przyjmuje
rolę moderatora i świadomie usuwa się w cień.
Tematem rozmowy są rozmaite, towarzyszące nam na każdym kroku,
formy inwigilacji i nadzoru: wszechobecne kamery, system kontroli i monitoringu
w miejscach pracy i w przestrzeni publicznej, systemy pozyskiwania i przetwarzania
danych osobowych, media społecznościowe (blogi, fotoblogi, videoblogi,
serwisy społecznościowe), a także telefony komórkowe.
Bauman
i Lyon zastanawiają się nad społecznymi, politycznymi i kulturowymi
konsekwencjami ich funkcjonowania. Mowa jest więc o depersonalizacji relacji
międzyludzkich z powodu eliminowania z wielu sfer ludzkiej aktywności
bezpośredniego, osobistego kontaktu; dalej o poczuciu zagrożenia
i niepewności, odczuwanym przez coraz większą liczbę ludzi;
o cywilizacji konsumenckiej z agresywną i wszechobecną inwigilacją
potencjalnych konsumentów; o pozyskiwaniu i przetwarzaniu danych osobowych przez
sklepy internetowe i firmy ubezpieczeniowe; o wyrafinowanych formach reklamy.

Bauman, w błyskotliwym i niepozbawionym ironii wywodzie,
odsłania zaskakująco wiele podobieństw między zaawansowaną
technologią militarno-szpiegowską, a pozornie niewinnym Facebookiem
i udowadnia, że wspólnie przyczyniają się one do postępującego
zaniku prywatności i zacierania granicy między sferą prywatną
a publiczną.
W zakończeniu książki
Lyon skłania Baumana do złożenia swoistego wyznania wiary i zarysowania
ewentualnych pozytywnych scenariuszy dalszego rozwoju współczesnych społeczeństw,
poddanych coraz powszechniejszym i coraz bardziej wyrafinowanym formom nadzoru
i kontroli.
Umiejętnie sterując rozmową, formułując
inspirujące pytania, będące świadectwem znakomitej orientacji
w poruszanej problematyce, Lyon nadał książce spójny i zdyscyplinowany
charakter.
Czytelnik ma wyjątkową okazję śledzenia rozmowy
dwóch wielkich indywidualności na tematy dotyczące każdego z nas
– książka pomoże mu w rozumieniu zagrożeń,
jakie niosą zmiany we współczesnym świecie.