Lektury szkolne 2025/2026 – oficjalna lista MEN
2025-09-15
Nowy rok szkolny 2025/2026 wprowadza kolejną aktualizację listy lektur szkolnych. Ministerstwo Edukacji Narodowej opublikowało obowiązujący wykaz w rozporządzeniu z 28 czerwca 2024 r. oraz w wytycznych dotyczących matury od 2025 roku.
Lektury podzielone są na obowiązkowe i uzupełniające, a także usystematyzowane według poziomów nauczania - od klas 1-3 szkoły podstawowej po szkoły średnie i maturę rozszerzoną.
Wszystkie pozycje znajdziesz w księgarni internetowej edugaleria.pl
Lektury dla klas 1-3 szkoły podstawowej
Na pierwszym etapie edukacyjnym nie ma ściśle określonych lektur obowiązkowych. MEN podaje propozycje książek, które można realizować w ramach wspólnego lub indywidualnego czytania:
- Hans Christian Andersen, Baśnie (do wyboru)
- Justyna Bednarek, Niesamowite przygody dziesięciu skarpetek (czterech prawych i sześciu lewych)
- Jan Brzechwa, Brzechwa dzieciom
- Waldemar Cichoń, Cukierku, ty łobuzie!
- Agnieszka Frączek, Rany Julek! O tym, jak Julian Tuwim został poetą
- Dorota Gellner, Wścibscy
- Julita Grodek, Mania, dziewczyna inna niż wszystkie. Opowieść o Marii Skłodowskiej-Curie
- Tom Justyniarski, Psie troski, czyli o wielkiej przyjaźni na cztery łapy i dwa serca
- Grzegorz Kasdepke, Detektyw Pozytywka
- Piotr Kordyasz, Lolek. Opowiadania o dzieciństwie Karola Wojtyły (fragmenty)
- Barbara Kosmowska, Dziewczynka z parku
- Zofia Kossak-Szczucka, Kłopoty Kacperka góreckiego skrzata
- Maria Krüger, Karolcia
- Åsa Lind, Piaskowy Wilk
- Astrid Lindgren, Dzieci z Bullerbyn
- Hugh Lofting, Doktor Dolittle i jego zwierzęta
- Aleksandra i Daniel Mizielińscy, Którędy do Yellowstone? Dzika podróż po parkach narodowych
- Joanna Papuzińska, Asiunia
- Danuta Parlak, Kapelusz Pani Wrony
- Roman Pisarski, O psie, który jeździł koleją
- Janina Porazińska, Pamiętnik Czarnego Noska
- Maria Terlikowska, Drzewo do samego nieba
- Julian Tuwim, Wiersze dla dzieci
- Barbara Tylicka, O krakowskich psach i kleparskich kotach. Polskie miasta w baśni i legendzie
- Danuta Wawiłow, Najpiękniejsze wiersze
- Łukasz Wierzbicki, Afryka Kazika, Dziadek i niedźwiadek
Lektury dla klas 4-6 szkoły podstawowej
Obowiązkowe - całościowe
- Jan Brzechwa, Akademia Pana Kleksa
- Janusz Christa, Kajko i Kokosz. Szkoła latania (komiks)
- Clive Staples Lewis, Opowieści z Narnii. Lew, czarownica i stara szafa
- Ferenc Molnár, Chłopcy z Placu Broni
- John Ronald Reuel Tolkien, Hobbit, czyli tam i z powrotem
Utwory krótsze i fragmenty
- René Goscinny, Jean-Jacques Sempé, Mikołajek (wybór opowiadań)
- Ignacy Krasicki - bajki
- Adam Mickiewicz, Pan Tadeusz (fragmenty)
- Józef Wybicki, Mazurek Dąbrowskiego
- Wybrane mity greckie (np. o powstaniu świata, Prometeuszu, Syzyfie, Dedalu i Ikarze)
- Biblia - stworzenie świata i człowieka, przypowieści ewangeliczne (np. o talentach, o miłosiernym Samarytaninie)
- Podania i legendy polskie
- Baśnie polskie i europejskie
Wiersze: Brzechwa, Gałczyński, Kamieńska, Kulmowa, Mickiewicz, Słowacki, Staff, Tuwim, Twardowski, pieśni patriotyczne (np. Rota Konopnickiej)
Uzupełniające
Spośród poniższych nauczyciel wybiera co najmniej dwie lektury rocznie:
- Marcin Kozioł, Skrzynia Władcy Piorunów
- Adam Bahdaj, Kapelusz za 100 tysięcy
- Miron Białoszewski, Pamiętnik z powstania warszawskiego (fragmenty)
- Justyna Bednarek, Dom nr 5
- Paweł Beręsewicz, Wszystkie lajki Marczuka
- Frances Hodgson Burnett, Tajemniczy ogród lub inna powieść
- Lewis Carroll, Alicja w Krainie Czarów
- Agatha Christie, wybrana powieść kryminalna
- Carlo Collodi, Pinokio
- Lloyd Cassel Douglas, Wielki Rybak
- Aleksander Dumas, Trzej muszkieterowie
- Arkady Fiedler, Dywizjon 303
- John Flanagan, Zwiadowcy. Ruiny Gorlanu
- Olaf Fritsche, Skarb Troi
- Ernest Hemingway, Stary człowiek i morze
- Emilia Kiereś, Rzeka
- Joseph Rudyard Kipling, Księga dżungli
- Janusz Korczak, Król Maciuś Pierwszy, Bankructwo małego Dżeka
- Rafał Kosik, Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi
- Barbara Kosmowska, Pozłacana rybka; Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach
- Zofia Kossak-Szczucka, Bursztyny (wybrane opowiadanie), Topsy i Lupus
- Selma Lagerlöf, Cudowna podróż
- Karolina Lanckorońska, Wspomnienia wojenne 22 IX 1939-5 IV 1945 (fragmenty)
- Stanisław Lem, Cyberiada (fragmenty)
- Bolesław Leśmian, Klechdy sezamowe
- Kornel Makuszyński, wybrana powieść
- Andrzej Maleszka, Magiczne drzewo
- A.A. Milne, Kubuś Puchatek
- Lucy Maud Montgomery, Ania z Zielonego Wzgórza
- Małgorzata Musierowicz, wybrana powieść
- Ewa Nowak, Pajączek na rowerze
- Edmund Niziurski, Sposób na Alcybiadesa
- Sat-Okh, Biały Mustang
- Longin Jan Okoń, Tecumseh
- R.J. Palacio, Cudowny chłopak
- Katherine Paterson, Most do Terabithii
- Sara Pennypacker, Pax
- Jacek Podsiadło, Czerwona kartka dla Sprężyny
- Bolesław Prus, Katarynka, Placówka, Zemsta
- Rick Riordan, Percy Jackson i bogowie olimpijscy
- Henryk Sienkiewicz, Janko Muzykant, Krzyżacy, Sąd Ozyrysa, W pustyni i w puszczy
- Eric-Emmanuel Schmitt, Oskar i pani Róża
- Nicolas Sparks, Jesienna miłość
- Marcin Szczygielski, Teatr Niewidzialnych Dzieci, Arka czasu
- Alfred Szklarski, wybrana powieść
- Mark Twain, Przygody Tomka Sawyera
- Melchior Wańkowicz, Bitwa o Monte Cassino (fragmenty), Ziele na kraterze
- Danuta Wawiłow, Natalia Usenko, Wierzbowa 13. Opowieści z Wierzbowej 13
- Louis de Wohl, Posłaniec króla
- Roksana Jędrzejewska-Wróbel, Stan splątania
- Marcus Zusak, Złodziejka książek
- Wybrane pozycje z serii Nazywam się... (np. Kopernik, Chopin, Skłodowska-Curie, Jan Paweł II)
- Inne utwory literackie i teksty kultury, w tym wiersze współczesnych poetów i reportaże
Lektury dla klas 7-8 szkoły podstawowej
Obowiązkowe - całościowe
- Charles Dickens, Opowieść wigilijna
- Aleksander Fredro, Zemsta
- Aleksander Kamiński, Kamienie na szaniec
- Adam Mickiewicz, Dziady część II
- Antoine de Saint-Exupéry, Mały Książę
- Juliusz Słowacki, Balladyna
Fragmenty i poezja
- Jan Kochanowski - fraszki, pieśń, treny VII i VIII
- Adam Mickiewicz - Reduta Ordona, Świtezianka, Pan Tadeusz (ks. I, II, IV, X-XII)
- Sławomir Mrożek - Artysta
- Henryk Sienkiewicz - Latarnik
- Henryk Sienkiewicz - Quo vadis (fragmenty)
- Stefan Żeromski - Syzyfowe prace (fragmenty)
Poezja: Baczyński, Herbert, Leśmian, Miłosz, Różewicz, Szymborska
Aforyzmy Stanisława Jerzego Leca
Uzupełniające - klasy 7-8
Lista identyczna jak dla klas 4-6 - nauczyciel wybiera minimum jedną książkę w roku.
Lektury dla szkół średnich
Zakres podstawowy (matura 2025 i później)
Obejmuje m.in.:
- Biblia (fragmenty: Rodzaju, Hioba, Koheleta, Psalmów, Pieśń nad Pieśniami, Apokalipsa)
- Homer - Iliada, Odyseja (fragmenty)
- Sofokles - Antygona
- Horacy - wybrane utwory
- Dante - Boska komedia (fragmenty)
- Jan Kochanowski - Odprawa posłów greckich, pieśni, psalmy, treny
- William Szekspir - Makbet
- William Szekspir - Romeo i Julia
- Molier - Skąpiec
- Adam Mickiewicz - Romantyczność, Oda do młodości, sonety, Konrad Wallenrod, Dziady cz. III
- Juliusz Słowacki - Kordian
- Zygmunt Krasiński - Nie-Boska komedia
- Bolesław Prus - Lalka
- Eliza Orzeszkowa - Gloria victis
- Henryk Sienkiewicz - Potop
- Fiodor Dostojewski - Zbrodnia i kara
i wiele innych (pełna lista w podstawie programowej).
Zakres rozszerzony
Dodatkowo m.in.:
- Arystoteles - Poetyka, Retoryka
- Platon - Państwo (fragmenty)
- William Szekspir - Hamlet
- Juliusz Słowacki - Lilla Weneda
- Norwid - Fortepian Szopena, Promethidion, Czarne kwiaty (fragmenty)
- Balzac - Ojciec Goriot
- Flaubert - Pani Bovary
- Kafka - Proces (fragmenty)
- Bułhakow - Mistrz i Małgorzata
- Wyspiański - Wesele, Noc listopadowa
- Gombrowicz - Ferdydurke (fragmenty)
- Camus - Dżuma
- Orwell - Rok 1984
- Tokarczuk - Profesor Andrews w Warszawie
- Kapuściński - Podróże z Herodotem (fragmenty)
- poezja XX i XXI wieku (Miłosz, Różewicz, Szymborska, Herbert, Świetlicki i inni)
Podsumowanie
Nowy rok szkolny 2025/2026 to oficjalna lista lektur MEN - od bajek Andersena i Tuwima dla najmłodszych po literackie klasyki Mickiewicza, Prusa, Szekspira i Orwella dla maturzystów.
Wszystkie pozycje znajdziesz w księgarni internetowej edugaleria.pl