Księga śmiechu i zapomnienia

Księga śmiechu i zapomnienia jest, jak chce sam jej autor, powieścią
w formie wariacji. Konotacje muzyczne oznaczają, że Kundera krąży
wokół nieuchwytnego tematu, snując siedem oddzielnych pod względem
fabularnym opowieści. Powiedzieć, że owym głównym tematem
jest śmiech i zapomnienie to w tym wypadku nie powiedzieć nic.

Pisarz prowadzi nas przez świat swojej powieści w rozpoznawalnym na
pierwszy rzut oka stylu – stylu gęsto zabarwionym swobodnie potraktowanymi
wątkami erotyczno-miłosnymi, stylu, w którym realizm potrafi w zaskakujących
momentach nabierać cech magicznych. W tle nieodmiennie rozgrywa się
historia komunistycznej Czechosłowacji. Kwestie filozoficzne i egzystencjalne
są w tej książce potraktowane z lekkością i ulotnością.
Mniej lub bardziej codzienne problemy bohaterów to zawsze ilustracje do jakiegoś
pytania, ale każde z pytań traci ostrość od razu, gdy na horyzoncie
pojawia się możliwość zadania następnego.

Z Księgi śmiechu i zapomnienia możemy dowiedzieć się
choćby czym jest litost, uczucie bez zrozumienia którego, nie sposób według
autora poznać ludzkiej duszy. Kundera naturalnie także jej nie poznaje,
ale podczas lektury ma się wrażenie, że jest z nią zaznajomiony
dość blisko.

Księga, jak dosadnie sama siebie nazywa, jest znakomita i oryginalna, napisana
z niezwykłą klarownością i inteligencją, która zaprasza
nas do bezpośredniego wejścia w jej świat. Jest to także powieść
dziwna tą dziwnością, która przyciąga i nie chce puścić.

John Updike

Księga śmiechu i zapomnienia określa się mianem powieści,
ale w rzeczywistości jest ona trochę baśnią, trochę esejem
krytycznoliterackim, trochę traktatem politycznym, trochę książką
muzykologiczną, a trochę autobiografią. Może jednak nazywać
sama siebie jakkolwiek się jej żywnie podoba, bowiem cała jest
genialna.

John Leonard, New York Times

Milan Kundera (ur. 1929) – jeden z najbardziej znanych pisarzy czeskiego
pochodzenia. Uczestnik Praskiej Wiosny. Dwukrotnie wstępował do Czeskiej
Partii Komunistycznej i zostawał z niej wydalany. W 1975 roku wyemigrował
do Francji. W 1981 roku przyjął obywatelstwo francuskie. W 1990 roku
opublikował swoją ostatnią powieść w języku czeskim.
Od tej pory pisze tylko po francusku i nie pozwala tłumaczyć na język
ojczysty swoich nowych książek. Do najbardziej znanych dzieł Kundery
należą powieści: Żart (wyd. 1967), Śmieszne miłości
(1970), Życie jest gdzie indziej (1973), Księga śmiechu i zapomnienia
(1978), Nieznośna lekkość bytu (1984) oraz Nieśmiertelność
(1990), a także esej Sztuka powieści (1986).